Çocuklarla ilgili veriler, hem dünyada hem Türkiye’de kötü bir tabloyu gösteriyor. Yoksulluk, suça sürüklenme, kaybettirilme, eğitimden mahrum kalma, istismar, zorla çalıştırılma gibi pek çok sorun bulunuyor. Sedanur Uğur’a göre, “Çocuk kavramını tekrar hatırlatmak ve çocukların haklarını, ‘tüm 12-18 yaşındaki bireyler çocuktur’ noktasını vurgulamak gerekiyor.”
HABER MERKEZİ – Çocuk işçiliği, suça sürüklenen çocuklar, kaybolan çocuklar, çocuk cinayetleri gibi pek çok başlık son günlerde yeniden gündemin üst sıralarına çıkmış durumda. Hem uluslararası alandan gelen veriler hem Türkiye’deki veriler çocuklar için şartların ne kadar zorlaştığını ortaya koyuyor.
Mezopotamya Ajansı’ndan Can Kırbaş’ın derlediği verilere göre, çocuklar, eğitim, sağlık ve barınma gibi temel yaşam haklarının her geçen gün daha fazla ihlal edildiği bir dünyada yaşıyor.
×Birleşmiş Milletler (BM), çocuklara karşı 41 bin 763 ağır ihlali tespit etti ve bu sayı bir önceki yıla oranla yüzde 30’luk artışa tekabül ediyor.
Dünyadaki her 5 çocuktan biri, yani 520 milyon çocuk savaş ve çatışma bölgelerinde yaşıyor. Dünya genelinde savaşlar nedeniyle yerinden edilmiş 122 milyon kişinin yaklaşık yüzde 40’ını çocuklar oluşturuyor.
Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), 2024 yılında suça sürüklenen çocuk sayısının bir önceki yıla kıyasla yüzde 13 arttığını bildirdi. TUİK’e göre, jandarma ve emniyet birimlerine gelen veya getirilen çocukların karıştığı olay sayısı yüzde 9,8 oranında artarak 612 bin 651 oldu. Bu çocuklardan 202.785’i “suça sürüklenen çocuk” statüsünde.
Öte yandan TÜİK, 2016 yılından bu yana kayıp çocuklara ilişkin veri paylaşmazken, 2008-2016 arasında açıklanan son verilere göre, toplam 104 bin 531 çocuk kayboldu.
TÜİK’in 2024 yılı verilerine göre, 15-17 yaş grubundaki çocukların iş gücüne katılma oranı yüzde 24.9’e yükseldi. Her dört çocuktan 1’i işçi olarak çalıştırılıyor.
15-17 yaş grubundaki 3 milyon 894 bin çocuğun 970 bini kayıtlı işçi olarak çalıştırılıyor. 504 bin çocuğun mesleki eğitim merkezleri (MESEM) kapsamında olmasıyla çalıştırılan çocuk sayısı 1 milyon 474 bine ulaşıyor.
Çocuk yoksulluğu ile ilgili TÜİK’in 2023 verileri de çarpıcı sonuçlar gösteriyor. Buna göre, çocukların yaklaşık üçte biri (yüzde 31,3) yoksulluk sınırının altında yaşıyor, daha güncel analizler her 10 çocuktan 4’ünün yoksulluk veya sosyal dışlanma riski altında olduğunu ortaya koyuyor.
“ÇOCUKLARIN HAKLARINI VURGULAMAK GEREKİYOR”
MA’ya konuşan Her Yer Çocuk Derneği Gönüllüsü Sedanur Uğur, çalışmak zorunda bırakılan çocuklara ve son günlerde gündemde olan mesleki eğitim merkezlerine (MESEM) dikkat çekti.
Çocukların sermayedarların ara eleman ihtiyaçlarını karşılamak için ucuz emek gücü olarak kullanıldığını belirten Sedanur Uğur, ayrıca okul masraflarını karşılamayan ve bu nedenle okula gidemeyen çocuklara dikkat ekti.
Suça Sürüklenen Çocuk (SSÇ) kavramına da değinen Sedanur Uğur, çocukların başta yoksulluğun getirdiği sebeplerden dolayı suça sürüklendiğini vurguladı. Kürt illerindeki duruma özellikle dikkat çeken Sedanur Uğur, “Kürt illerine baktığımızda çok daha yoksul bir kesimin orda yaşadığı, ulusal bir kriz olan Kürt sorunun var olmasıyla birlikte oraya devletin özel bir yöneliminin olduğu çok açık. En can alıcı olaylar aslında orada yaşanıyor. Ama bir yandan da en duyulmayan yerlerde oralar. Narin’i duyabiliyoruz ancak orada uyuşturucuya çekilen, fuhuş çetelerine çekilen birçok kişi var. Çünkü en ağır yoksulluk orada yaşanıyor” dedi.
Sedanur Uğur, çocuklara yönelik politikalar hakkında şöyle konuştu:
דAslında çocukluk dediğimiz kavram oyun oynayabilen, gelişimlerini sağlayabilen bir canlı ama çocuklar evlendirilerek ya da işçileştirilerek çocukluğun kısaldığı bir durumdan bahsediyoruz. Çocuk kavramını tekrar hatırlatmak ve çocukların haklarını, ‘tüm 12-18 yaşındaki bireyler çocuktur’ noktasını vurgulamak gerekiyor. O Meclis’ten maalesef çocuklardan yana bir politika beklenemez. Bunu ancak mücadele ederek sağlayabiliriz.”
