Psikoterapistler, ruh sağlığı desteği için yapay zeka sohbet botlarına yönelen insanların “tehlikeli bir uçuruma sürüklenebileceğini” belirterek, bağımlılık, yanlış teşhis ve intihar riski uyarısı yaptı.
HABER MERKEZİ – Psikoterapistler, insanların ruh sağlığı desteği için giderek daha fazla yapay zeka sohbet botlarına yönelmesinin tehlikeli sonuçlar doğurabileceği konusunda uyardı.
Uzmanlara göre bu durum, duygusal bağımlılığı artırıyor, kaygı semptomlarını ağırlaştırıyor, yanlış teşhis ve intihar düşüncelerini tetikleyebiliyor.
İngiltere Danışmanlık ve Psikoterapi Derneği’nden Dr. Lisa Morrison Coulthard, üyelerinin üçte ikisinin “AI terapisi” konusunda kaygı dile getirdiğini açıkladı. “Uygun denetim olmadan terapi sürecinin en önemli unsurları kayboluyor ve savunmasız insanlar güvenlik konusunda karanlıkta kalıyor” dedi.
Kraliyet Psikiyatri Koleji’nden Dr. Paul Bradley ise sohbet botlarının profesyonel ruh sağlığı hizmetinin yerine geçemeyeceğini vurguladı: “Klinisyenler eğitim, denetim ve risk yönetimi süreçlerine sahiptir. Ancak mevcut dijital araçlar aynı standartlarla değerlendirilmiyor.”
ŞİRKETLER VE YASALAR DEVREDE
OpenAI, bir gencin chatbot görüşmeleri sonrası intihar etmesiyle açılan dava üzerine, duygusal sıkıntı yaşayan kullanıcılara verilen yanıtları değiştirme kararı aldı. ABD’nin Illinois eyaleti ise bu ay yapay zekâ botlarının “bağımsız terapist” olarak faaliyet göstermesini yasakladı.
“DUYGUSAL BAĞIMLILIK ARTABİLİR”
King’s College London’dan Hamilton Morrin, sohbet botlarının kaygı tedavisinde kullanılan yöntemleri zayıflattığını ve “sürekli ulaşılabilirlik” nedeniyle sınırların ortadan kalktığını söyledi: “Kısa vadede rahatlatıyor ama aslında kaygı döngüsünü sürdürüyor.”
Birleşik Krallık Psikoterapi Konseyi (UKCP) üyesi Christopher Rolls ise sohbet botlarının “yanlış yönlendirici” hatta “tehlikeli” yanıtlar verebildiğini kaydetti. Gençlerin bu sistemleri “cep terapisti” gibi kullanmaya başladığını, kahve seçimi ya da okul kararı gibi basit konularda bile danıştığını söyledi: “Bağımlılık, yalnızlık ve depresyon riskini artırıyor. Adeta bir vahşi batıdayız ve etkilerini yeni görmeye başlıyoruz.”