Sevda Çetinkaya
Amûdê’de anlatılır.
13 Kasım 1960 günü, kasabanın çocukları okuldan alınır.
“Cezayir’le dayanışma” denir.
Mısır’da çekilen Cerîmet Muntasaf al-Leyl (Gece Yarısı Ceremesi) filmini seyredeceklerdir.
Kasabanın tek sinemasıdır Şehrazad.
Küçük bir salon.
İki yüz kişilik yere beş yüze yakın çocuk oturtulur.
Filmin ortasında perde tutuşur.
Önce ince bir alev, sonra hızla büyüyen bir yangın.
Ateş perdeden salona sıçrar.
Duman ağır ağır değil, bir anda dolar içeri.
Çocuklar ayağa fırlar.
Kapılara yönelirler.
Ama kapılar açılmaz.
İçeriden çığlıklar yükselir.
Dışarıdakiler koşar.
Kapılara vururlar, bağırırlar, kırmaya çalışırlar.
Açılmaz.
Rivayet o ki kapılar askerler tarafından dışarıdan kilitlenmiştir.
Yangının söndürülmesi engellenir.
Ateş içeride, kilit dışarıdadır.
O sırada oradadır,
Muhammed Said Axayê Deqorî.
Yangın büyürken sinemaya girer.
Birkaç çocuğu çıkarır.
Sonra durmaz.
Tekrar döner içeri.
Dumanın ve ateşin içine yürüdüğünü görenler olur.
Bir kez daha girer.
Bir daha çıkamaz.
Kimileri tavan çöktü der.
Kimileri dumandan boğulduğunu.
Nasıl öldüğü bilinmez.
Ama Amûdê’de şu hiç unutulmaz:
“Çocuklar içerideyken, o dışarıda kalmadı.”
Kapılar kapalı olduğu için,
yaşları sekiz ile on dört arasında değişen
283 çocuk yaşamını yitirir.
Resmi bir soruşturma yapılmaz.
Sorumlular açıklanmaz.
Olanlar uzun süre konuşulmaz.
Ama Amûdê unutmaz.
Bugün hala
Muhammed Said Axayê Deqorî’nin adı
çocukları kurtarmaya ateşin içine giren adamdır.
Amûdê’de ölen çocuklar kimdi?
Kürtlerin çocukları.
Bugün Kuzey ve Doğu Suriye Özerk Yönetimi ya diğer bilinen adıyla Rojava sınırları içinde Kamışlı ‘nın 30 km batısında bir kasaba Amûdê.
Tıpkı Halep’in Eşrefiye ve Seyh Maksud mahalleleri gibi Suriye’de.
Diyarbekirlilerin sevdigim bir sözü var. Dilin sokağa kaçmış hali diyebileceğimiz argoyu bir türlü ağzına oturtamayan biriyim. Sanki başka bir dilde söyleyince eğreti durmayacagını sandığımdan arada kullanıyorum.
“Prêze yapma.”
Ben de lafı uzatmadan, süslemeden püslemeden konuya gireyim.
SDG Genel Komutanı Mazlum Abdi ile Şam’a oturtulunca adını Ahmet Şara yapan HTŞ lideri Colani dün bir ateşkes anlaşması imzaladı.
Bu anlaşmanın 14 maddesi ekranlarımıza düştü. Bu yazıyı yazarken henüz taraflar bir araya gelip resmi bir açıklama yapmamıştı.
Bunu çok konuşacağız ama ben size başka bir Amûdê hikayesi anlatmak istiyorum.
Bu da gerçek.
