İran ve Rojhilat’taki (Doğu Kürdistan) rejim karşıtı protestolara yönelik güvenlik güçlerinin sert müdahalesinin ardından ölüm sayısı artıyor. Hayatını kaybeden yüzlerce kişiye ait fotoğraflar BBC’nin doğrulama birimi BBC Verify’a ulaştırıldı. Fotoğraflar öldürülenlerin tanınmaz halde olduğunu gösterirken, gerçek sayıların ise çok daha fazla olduğuna dikkat çekiliyor.
HABER MERKEZİ – İran ve Rojhilat’ta 28 Aralık’tan itibaren başlayan rejim karşıtı protestolara yönelik güvenlik güçlerinin ölümcül müdahalesinin ortaya çıkardığı bilanço ağırlaşıyor.
Aralarında 18 kadının da bulunduğu en az 326 kişiye ait fotoğraflar BBC’nin doğrulama birimi BBC Verify’a ulaştırıldı. Fotoğrafların başkent Tahran’ın güneyinde bulunan Kahrizak Adli Tıp Merkezi’nden geldiği bildirildi. Grafik içerikleri nedeniyle yayımlanamayan görüntülerde, kanlar içindeki, şişmiş ve ağır şekilde darp edilmiş yüzler yer alıyor.
BBC Verify’ın incelediği 392 fotoğraftan 326 farklı kişinin kimliği tespit edilebildi. Bazı kurbanların farklı açılardan birden fazla fotoğrafı bulunuyor. Kaynaklar, morgdaki gerçek ölü sayısının binleri bulduğunu ileri sürüyor.
Kurbanların büyük bölümü, yüzleri tanınamayacak derecede tahrip olduğu için teşhis edilemiyor. 69 kişinin fotoğrafında Farsça “kimliği belirsiz” ibaresi yer alıyor. Fotoğraflarda yalnızca 28 kişinin ismi açık şekilde okunabiliyor.
Ölüm tarihi kaydedilmiş 100’den fazla kurbanın etiketinde tarih olarak 9 Ocak bulunuyor. Bu tarih, Tahran’da protestoların en kanlı gecelerinden biri olarak kayıtlara geçti.
Güvenlik gerekçesiyle ismi açıklanmayan bir kaynak, morgda yaşananları “yıkıcı” olarak tanımladı. Kaynağa göre, içeride 12–13 yaşındaki çocuklardan 60–70 yaşındaki yaşlılara kadar çok sayıda kurban vardı.
Aileler ve yakınlar, saatler süren bir slayt gösterisi sırasında, ekrana yansıtılan yüzlerce ceset fotoğrafı arasından sevdiklerini teşhis etmeye çalıştı. Bazı cesetlerin yüzleri o kadar şişmişti ki gözler neredeyse görünmüyordu. Bir kişinin ağzında hâlâ solunum tüpü bulunması, hastanede tedavi gördükten sonra hayatını kaybettiğini gösteriyordu.
İRAN RESMİ AÇIKLAMASI: 3 BİN 117 ÖLÜ
İran Güvenlik Konseyi dün yaptığı resmi açıklamada, protestoları “organize terör” olarak niteledi ve ABD ile İsrail’i sorumlu tuttu. Açıklamada, resmi olarak 3 bin 117 kişinin hayatını kaybettiği bildirildi.
Ancak bu resmi açıklamanın aksine, 19 Ocak’ta Reuters haber ajansına konuşan ve adının açıklanmasını istemeyen bir İranlı yetkili, İran ve Rojhilat’taki protestolarda en az 5 bin kişinin öldüğünü doğrulamıştı.
İranlı yetkili, aynı zamanda en yüksek ölüm sayılarının Rojhilat’ta yaşandığını da belirtmişti. Norveç merkezli Kürt insan hakları örgütü Hengaw da protestolar sırasında rejimin en sert müdahalesinin Kürt illerinde yaşandığını bildirmişti.
En ağır sonuçlar Rojhilat’ta yaşanıyor | İran ilk kez 5 bin ölümü kabul etti
Farsça yayın yapan dijital medya platformu İran International de daha önce, “İran’ın yakın tarihinin en büyük katliamı” yaşandığını ve sadece 8 ve 9 Ocak’ta en az 12 bin kişi öldürüldüğünü gündeme getirmişti.
İran’da protestolar 20’nci gününde | Can kayıpları karartmanın gölgesinde artıyor
HRANA: TEYİTLİ ÖLÜM SAYISI 4 BİN 519, SORUŞTURULAN ÖLÜM SAYISI 9 BİN 49
İran İnsan Hakları Örgütü (HRANA) de dün bir bilanço paylaştı. HRANA’ya göre, İran genelindeki protestoların 24. gününde, teyit edilen ölüm sayısı 4 bin 519’a ulaşırken, soruşturma altında olan ölüm sayısı 9 bin 49. Protestolar sırasında en az 5 bin 811 kişi ağır yaralandı, tutuklananların sayısı ise 26.314’e çıktı.
HRANA ayrıca İran genelinde internet kesintisinin devam ettiğine işaret ederek, aileler üzerindeki güvenlik baskısı ve bilgiye erişimin kısıtlanması ortamında açıklanan rakamların muhtemelen sahadaki gerçekliğin yalnızca bir kısmını yansıttığını vurguladı.
İran ve Rojhilat’taki protestolar | Can kaybı her gün artıyor, karartma sürüyor
800’DEN FAZLA SİNEMA EMEKÇİSİNDEN BİLDİRİ
Dünya çapında 800’ü aşkın sinema emekçisi, İran’da protestoculara uygulanan şiddeti “insanlığa karşı suç” olarak nitelendirerek ortak bir bildiri yayımladı. Sanatçılar, bağımsız kurumlara ve film festivallerine İran rejimiyle ilişkileri yeniden değerlendirme çağrısında bulundu.



