Bursa’da daha önce mahkeme kararıyla iptal edilen mermer ocağı projesi büyütüldü, ÇED süreci yeniden başlatıldı. Kapasitesi 11 kat artan, en yakın konut mesafesi 40 metreye düşürülen projeye yurttaşlar tepkili.
HABER MERKEZİ- Bursa’nın Orhaneli ilçesinde Özsoy Doğaltaş tarafından yapılması planlanan mermer ocağı ve kırma-eleme tesisi için Aralık ayında yeniden çevresel etki değerlendirmesi ÇED süreci başlatıldı. Daha önce Bakanlıktan aldığı ÇED gerekli değildir kararı mahkemelerce iptal edilen proje, bu kez kapasitesi yaklaşık 11 kat artırılarak yeniden gündeme geldi. 25 Aralık’ta yapılan halkın katılım toplantısında yurttaşlar tepki gösterdi.
İPTAL EDİLMİŞTİ
BirGün Gazetesi’nin özel haberine göre; proje için ilk olarak 2022 yılında ÇED gerekli değildir kararı verildi. Karar, Bursa 2. İdare Mahkemesi tarafından 2024’te iptal edildi. Mahkeme kararında, proje tanıtım dosyasının teknik ve bilimsel açıdan ciddi eksikler içerdiği vurgulandı. Ayrıca hidrojeolojik değerlendirmenin nesnel verilere değil gözleme dayalı hazırlandığı, proje kapsamında gerçekleştirilecek faaliyetlerin toprak, su ve hava üzerindeki etkilerine karşı yeterli önlem ve taahhüt sunulmadığına hükmedildi. Söz konusu iptal kararı Danıştay Dördüncü Dairesi tarafından onandı ve kesinleşti.
İlk iptalin ardından proje alanı düşürülürken yıllık üretim kapasitesi 15 bin metreküpten 100 bin metreküpe çıkarıldı. Bu değişiklikle alınan 2024 tarihli ikinci ÇED gerekli değildir kararı da Bursa 3. İdare Mahkemesi tarafından iptal edildi.
Mahkeme, proje sahibinin alanı daraltıp kapasiteyi artırarak yeni bir dosya sunmasını, önceki mahkeme kararlarının arkasından dolanılması olarak değerlendirdi. Kararda, projenin çevresel etkilerinin bir bütün olarak ele alınması gerektiği ve kesinleşmiş yargı kararları doğrultusunda kapsamlı bir ÇED raporu hazırlanmasının zorunlu olduğu vurgulandı.
TESİS EKLENDİ
Bu iptal kararlarının ardından şirket, projeyi yeniden planladı. Yeni projede mermer ocağına ek olarak yıllık 413 bin 100 ton kapasiteli bir kırma-eleme tesisi de projeye dahil edildi. Ocaktan çıkacak pasa malzemesinin bu tesiste işlenerek ekonomik ürüne dönüştürülmesi planlandı.
Yıllık üretim kapasitesi yaklaşık 11 kat artırılan projede, üretim 170 bin metreküpe çıkarıldı. Bu üretimin yüzde 90’ının, yani 153 bin metreküpünün pasa olarak açığa çıkacağı ve bunun 413 bin 100 ton atık anlamına geldiği belirtildi. Proje bedeli ise önceki dosyada 5 milyon 655 bin TL iken, yeni projede 62 milyon 626 bin 413 TL’ye yükseldi.
40 METREYE DÜŞTÜ
Yeni dosyada proje alanının konumu da değişti. Eski dosyada mevki bilgileri Dağgüney ve Firoz mahalleleri olarak yer alırken, yeni dosyada Yazlıca (Karasi) ve Firuzköy olarak güncellendi. En çarpıcı değişiklik ise yerl
eşim alanlarına olan mesafede yaşandı. Önceki projede en yakın yapının 620 metre uzaklıkta olduğu belirtilirken yeni projede en yakın konutun sadece 40 metre mesafede bulunduğu tespit edildi.
Proje kapsamında yaklaşık 15 hektarlık orman arazisinin kullanılması planlandı. Ayrıca yeni projede de mermer kesme sularının kontrolsüz biçimde çevreye yayılması halinde yer altı sularına karışma riski bulunduğu ifade edildi.
KÖYLÜLER TEPKİLİ
Karasi sakinlerinden Halil Yılmaz, BirGün’e yaptığı açıklamada, “Mahkeme iptal ettikçe şirket yeniden başvuruyor. Burada yaşayan insanlar hep birlikte para toplayarak ceplerinden dava parası ödüyorlar. Nereye kadar dayanacak bu insanlar? Bu şekilde baskı kuruluyor köylülerin üzerinde. Şimdi bir de taş kırma tesisi kurmak istiyor. Acayip toz olacak evlerin dibinde. Halkın katılım toplantısında kesinlikle istemediğimizi belirttik. Bundan sonra da sürecin takipçisiyiz, mücadele edeceğiz. Burada defalarca direnildi. Para uğruna dağ, taş, toprak dinlemiyorlar. Ne var ne yoksa talan ediyorlar. Köylüler tepkili, projeyi istemiyorlar” dedi.
